ماساژ درمانی و کنترل درد بعد از سزارین ، کاربرد ماساژ به عنوان یکی از تکنیک‌های طب سنتی (بخش دوم)

دسته بندی : ماساژهای درمانی

۱۴۰۵/۰۳/۱۳

کاربرد ماساژ به عنوان یکی از تکنیک‌های طب سنتی به ۱۱۱۱ سال قبل در چین، هند و مصر بر می‌گردد و از قرن ۱۴ در اروپا مورد استفاده قرار گرفته است. دربررسی مطالعات مختلف، شواهدی مبنی بر فواید ماساژ دست و پا در تسکین درد زایمان یافت شده است هدف از ماساژ تأثیر بر سیستم‌های حرکتی، عصبی، قلبی و عروقی بوده که موجب استراحت، آرامش کلی بدن، تنفس عمیق و خواب آلودگی شود . تمامی گیرنده‌های حسی درد در زیر پوست، بافت‌های عمقی و بیشتر در دست و پا وجود دارند . انجام ماساژ باعث برگشت بهتر جریان خون وریدی و لنف و تحریک پایانه‌های حسی پوستی و زیر پوستی و کمک به کم شدن احساس درد می‌شود این اقدامات همچنین باعث توجه به مطالعات قبلی و حداقل اختلاف میانگین ۰/۴۴ (مربوط به مقایسه دو گروه با یکدیگر) و واریانس مشترک برابر با ۱/۱۵۶، ۵۲ نفر در هر گروه محاسبه شد برداشتن اسیدلاکتیک موجود بین فیبرهای عضلانی شده و اضطراب و خستگی را کاهش می‌دهند. به همین خاطر منطقی است که ماساژ دست و پا مؤثر واقع شوند . در ارتباط با اثربخشی ماساژ بر کاهش درد پس از جراحی مطالعات مختلفی انجام شده‌اند که نتایج متفاوت داشته‌اند، در برخی از این مطالعات، ماساژ دست و پا بر شدت درد و تنش بیماران تحت عمل جراحی تأثیر نداشته است در مطالعات هاتان و همکاران (۲۰۰۲) و نیز آلبرت و همکاران (۲۰۰۹) ماساژ، درد بعد از جراحی قلب را کاهش نداد (۲۵، ۲۶). اما بیوک ایلماز و همکاران (۲۰۱۳)، نجار و همکاران (۲۰۱۳)، براون و همکاران (۲۰۱۲) و نیز پنگ و همکاران (۲۰۱۵) ماساژ را در کاهش درد مفید ارزیابی کرده‌اند (۵، ۱۳، ۲۷، ۲۸). مطالعه مروری چانیف و همکاران (۲۰۱۳) که بر مطالعات انجام شده بین سال‌های ۲۰۰۷- ۱۹۹۹ صورت گرفت، نشان داد که ماساژ باعث کاهش درد درد می‌شود، اما نوع جراحی، نمونه‌ها، مدت و روش ماساژ که از عوامل مؤثر بر نتایج مطالعه می‌باشند، در مطالعات مورد بررسی همگن نبوده‌اند، بنابراین پژوهشگران انجام مطالعات دقیق‌تر را در این زمینه، مورد تأکید قرار دادند وجود تردیدهایی در ارتباط با اثربخشی طب مکمل در میان جامعه پزشکی، یکی از چالش‌های اصلی موجود برای ورود این اقدامات به مجموعه عملکرد مراقبتی است و همین امر لزوم وجود یک پشتوانه غنی تحقیقاتی برای ورود هرچه سریع‌تر طب مکمل به مداخلات را ضروری می‌سازد. لذا مطالعه حاضر با هدف تعیین تأثیر ماساژ بر درد بعد از عمل سزاری انجام شد.

این مطالعه کارآزمایی بالینی یک سوکور، از مرداد ماه سال ۱۳۹۳ تا تیر ماه سال ۱۳۹۴ بر روی ۱۵۶ زن نخست‌زا که جهت سزارین الکتیو به بیمارستان آموزشی درمانی امام علی (ع) مراجعه کرده بودند، انجام شد. روش نمونه گیری در این مطالعه نمونه‌گیری در دسترس بود. حجم نمونه با در نظر گرفتن احتمال خطای نوع اول برابر با ۰/۰۵ و توان مطالعه برابر با %۸۰ همچنین با معیارهای ورود به مطالعه شامل: سن ۳۵-۲۰ سال، نخست‌زا بودن، زنده و سالم بودن نوزاد، داشتن هوشیاری و داشتن حداقل سواد مقطع راهنمایی (جهت تشخیص مقیاس عددی درد) و معیارهای خروج از مطالعه شامل: ابتلاء به بیماری‌های قلبی و عروقی، تنفسی و روانی نظیر افسردگی و هراس، داشتن زخم، فلبیت، تروما آرتریت در ناحیه ماساژ، سزارین با بی‌حسی منطقه‌ای و برش طولی شکم و حساسیت داشتن به لمس بود، پس از بررسی شرایط ورود به مطالعه و کسب اجازه از مسئولین مرکز مورد نظر، پژوهشگر با معرفی خود و بیان اهداف مطالعه برای نمونه‌ها و کسب رضایت‌نامه کتبی از آنان، افراد واجد شرایط را با روش تصادفی ساده به گروه‌های ماساژ پا به تنهایی، ماساژ دست و پا و گروه کنترل تقسیم کرد. جهت انجام فرآیند تصادفی‌سازی از روش قرعه‌کشی با کارت استفاده شد: بر این اساس ۱۵۶ کارت با شکل و ظاهر یکسان تهیه شد که ۵۲ کارت مربوط به ماساژ پا، 52 کارت ماساژ دست و پا و ۵۲ کارت مربوط به گروه بدون مداخله بود: پس از ورود یک فرد به گروه مطالعه توسط یک کمک پژوهشگر مستقل (که فقط در امر تصادفی‌سازی دخالت داشت) یک کارت به صورت تصادفی خارج شده و توسط پژوهشگر دیگر (مسئول ماساژ دست و پا) نوع روش اعلام شد.

ابزار گردآوری داده‌ها شامل: فرم اطلاعات فردی (سن، میزان تحصیلات، شغل، محل سکونت، نوع بیمه، سابقه عمل جراحی، بیمار زمینه‌ای و ...)، فرم اطلاعات مربوط به دریافت مسکن (مقدار و دفعات تکرار)، کنترل علائم حیاتی (نبض، تنفس، فشارخون) و ارزیابی شدت درد توسط مقیاس دیداری سنجش درد و فرم بررسی اضطراب آشکار اشپیل‌برگ بود.